kcz
18 1 7

Poziom trudności   Średni

Współrzędne 10

Uploaded 14 wrzesień 2009

Recorded wrzesień 2009

-
-
665 m
621 m
0
0,2
0,5
0,96 km

Obejrzane 4368 razy, pobrane 17 razy

w pobliżu  Jaworki, Województwo małopolskie (Polska)

Rezerwat Wąwóz Homole, imienia pisarza Jana Wiktora, został utworzony w 1963 roku, na powierzchni 58,64 ha. Obejmuje dolinę potoku Kamionka, wraz z Czajakową Skałą i częścią bocznej doliny potoku Koniowskiego. Wąwóz ten rozcina głębokim jarem północną część Wysokich Skałek. Długość wąwozu wynosi prawie jeden kilometr, zaś wysokość jego skalnych i nierzadko urwistych skał sięga miejscami ponad 120 m.
Rezerwat powstał na terenie bardzo silnie zmienionym działalnością człowieka. Do roku 1947 w okolicach dzisiejszego rezerwatu mieszkało ok. 2000 Łemków z grupy Rusinów Szlachtowskich. W rejonie rezerwatu przyrody „Wąwóz Homole” znajdują się ciekawostki przyrodnicze, na przykład skały pochodzenia wulkanicznego - bazalt w Białej Wodzie oraz andezytowe góry Jarmuta i Bryjarka oraz kulturowe - połemkowskie cerkwie i zabudowania w Jaworkach i Szlachtowej, XVIII-wieczne sztolnie z okresu poszukiwania drogocennych kruszców, pasterskie szałasy, oraz "bacówki wzorcowe", pobudowane w ramach próby kolektywizacji pasterstwa na tym terenie.
Cały obszar Pienin jest objęty ochroną europejskim programem Natura 2000. Za obszary Natura 2000 uznaje się tereny najważniejsze dla zachowania zagrożonych lub bardzo rzadkich gatunków roślin, zwierząt czy charakterystycznych siedlisk przyrodniczych, mających znaczenie dla ochrony wartości przyrodniczych Europy.
Ze względu na strome podejścia i nienajlepszy stan nawierzchni szlak turystyczny w Wąwozie Homole uważany jest za umiarkowanie trudny. W pobliżu znajduje się rezerwat przyrody Biała Woda, który jest znacznie łatwiejszy do przejścia.
Opisy punktów informacyjnych tego szlaku pochodzą w większości z opracowania "Dostosowanie planu ochrony rezerwatu krajobrazowego Wąwóz Homole do obowiązującego prawa ochrony przyrody".
Autorem zdjęć jest Krystian Wawer.
  • Zdjęcie Grzebień
  • Zdjęcie Grzebień
  • Zdjęcie Grzebień
  • Zdjęcie Grzebień
  • Zdjęcie Grzebień
  • Zdjęcie Grzebień
Po lewej stronie widoczny tzw "mur skalny" o długości 150 m, opadający zachodnią ścianą o wysokości 30-40 m do wąwozu, natomiast w kierunku wschodnim zespołem dwu ścian łączących się w części północnej: wyższą o wysokości do kilkunastu metrów oraz niższą długości 100 m i wysokości do 10 m. Na grani muru bardzo interesujące formy mikrorzeźby, w obrębie niższej ściany dwa krasowe obiekty jaskiniowe (Szczelina Naciekowa w Homolach i Schron z Oknami) z naciekami (mleko wapienne) a także dwa schroniska o genezie grawitacyjnej (Schron nad Przepływami I i II). Skałka zbudowana z białych wapieni krynoidowych, przechodzących w górze w różowe wapienie krynoidowe oraz czerwone wapienie bulaste. Podnóża ścian są od strony zachodniej pokryte murawą i młodymi świerkami, od strony wschodniej zaś – zalesione. Podobne formy będą nam towarzyszyły przez najbliższe kilkaset metrów. Warto zwrócić uwagę ma rozległe murawy i występujące gdzieniegdzie ślady niewielkich zsuwów. Procesy te bowiem uniemożliwiają naturalne zalesienie terenu i tworzą tutejszy, niepowtarzalny krajobraz.
  • Zdjęcie Bloki skalne w potoku Kamionka
  • Zdjęcie Bloki skalne w potoku Kamionka
  • Zdjęcie Bloki skalne w potoku Kamionka
  • Zdjęcie Bloki skalne w potoku Kamionka
  • Zdjęcie Bloki skalne w potoku Kamionka
  • Zdjęcie Bloki skalne w potoku Kamionka
Najbardziej spektakularny fragment doliny potoku Kamionka. Strumień rzeźbiący dno Wąwozu został w trzeciorzędzie przysypany wielkimi blokami tworzącymi osypisko. Można na nim obserwować liczne niewielkie progi nazwane "wodospadami", drobne głęboczki i baniory. Różnica wysokości najwyższego i najniższego punktu kaskady wynosi 28 m, spadek hydrauliczny 137‰. Szerokość koryta rzecznego (lokalnie o skalistych ścianach) waha się od 6,5 m w górnych partiach, do 11 m w środkowej i dolnej części. W górnych partiach kaskady potok formuje przepływ jednostrumieniowy, przechodzący następnie w dwie strugi łączące się ponownie w środkowych partiach. Dolne części kaskady zdominowane są przez przepływ dwustrumieniowy, występujący w peryferycznych częściach kaskady. Na blokach skalnych formowane są liczne wodospady wys. do 1 m. W górnych partiach kaskada rozpoczyna się od progu wys. 1 m (częściowo na zwalonym pniu drzewa). U podnóża kaskady widoczne śladowe osady aluwialne (żwirowo-piaszczyste). Nagromadzenie bloków skalnych w obrębie kaskady nastąpiło wskutek zejścia rozległego osuwiska z Czajakowej Skały, jak również z najwyższej części Homoli Prokwitowskiej, na co wskazują nagromadzenia bloków skalnych na zachodnim zboczu doliny ponad kaskadą. W obrębie kaskady dwa schroniska skalne. Teren ten stanowi atrakcyjne miejsce dla nadrzecznych ptaków szczególnie Pluszcza i pliszki górskiej. Samce obu tych gatunków w okresie lęgów siadają w widocznych miejscach wykonując charakterystyczne "przysiady" będące swoistą formą tańca godowego. Niestety bardzo duże nagromadzenie turystów utrudnia obserwacje tych ptaków.
  • Zdjęcie Kamienne Ksiegi
  • Zdjęcie Kamienne Ksiegi
Forma skałkowa o charakterze wydłużonej ambony (częściowo stołu skalnego), o długości 16 m, wysokości do 2 m, i szerokości 4,5 m, obramująca od północy wypłaszczenie. Zbudowana z różowego wapienia o oddzielności ławicowej (wapień płytowy). Powierzchnia stropu nachylona ku N (położenie warstw: 254/16/N). Czoło formy skalnej posiada lokalnie klinowy przebieg, nawiązujący do krzyżujących się zespołów spękań podłużnych (250/68/S; 230/76/S) i poprzecznych 310/90). W kierunku koryta potoku wychodnia kontynuuje się w formie bloku skalnego wys. 1,5 m, dług. 2,5 m, szer. 2 m. Dalej, bezpośrednio nad potokiem skałka wys. 4 m, szer. 7-8 m obramująca wschodnie partie koryta w jego roztokowej części. Fragment koluwium osuwiska z Czajakowej Skały, blokującego niegdyś odpływ Kamionki.
  • Zdjęcie Polana Dubantowska
  • Zdjęcie Polana Dubantowska
Wypłaszczenie długości 70 m i szerokości 25 m. Strop osadów jeziora zaporowego powstałego w wyniku zatamowania Kamionki przez osuwisko z Czajakowej Skały (na początku holocenu). Obok w terasę wcięty jest roztokowy fragment koryta potoku Kamionka, na dług. 120 m i szer. 10 m.
  • Zdjęcie Czjakowa Skała
  • Zdjęcie Czjakowa Skała
  • Zdjęcie Czjakowa Skała
  • Zdjęcie Czjakowa Skała
Jest to z przyrodniczego punktu widzenia najciekawszy element trasy. Z tego też powodu została tu utworzona specjalna platforma widokowa. Jest to jedno z niewielu miejsc w Karpatach, gdzie można tak dokładnie obserwować ślady procesów fałdowania. Czajakowa Skała to kopulasta ambona o wysokości 40 m, przechodząca w kierunku południowym w ścianę skalną o wysokości do 20 m. Łączna jej długość to 80 m. Skałka zbudowana z różowych i czerwonych wapieni uławiconych głównie cienkopłytowych, cienkoławicowych wapieni i rogowców, rzadziej wapieni nieuławiconych, reprezentujących formacje dwu jednostek pienińskich: czorsztyńskiej i niedzickiej, które są ponasuwane na siebie i sfałdowane. Powierzchnie skalne dobrze wyeksponowane, pokryte jednak częściowo murawami (wymagają odsłonięcia – usunięcia muraw, w części południowej również usunięcia drzew i krzewów) prezentują mikrorzeźbę spękaniową, lokalnie wietrzeniową, zależną od zróżnicowanej litologii skał. Na spękaniu w dolnej części skałki powstało Schronisko z Amonitem. Poza geologią niezwykle ciekawa jest też przyroda ożywiona tego miejsca. Na piarżysku rośnie wiele cennych gatunków flory a w okresie wczesnego lata można obserwować dwa niezwykle rzadkie gatunki motyli: Pazia żeglarza oraz Niepylaka apollo. Ten ostatni gatunek został na teren wąwozu wprowadzony w latach 2003 - 2004.
  • Zdjęcie Wejście do Rezerwatu
  • Zdjęcie Wejście do Rezerwatu
  • Zdjęcie Wejście do Rezerwatu
Wchodzimy na teren rezerwatu krajobrazowego Wąwóz Homole. W okresie od 1 maja do 30 września obowiązują bilety wstępu. Koszt biletu wynosi 1,50 zł. Kasa zaopatrzona w wiatę i tablice zawierające ogólne informacje o Wąwozie. Warto zwrócić uwagę na słabo widoczną tablicę Małopolskiego Szlaku Geoturystycznego, na której w przystępnej formie przedstawiono genezę powstania Wąwozu Homole. Ciekawa jest również tablica przedstawiająca aspekt społeczno-kulturowy tego obszaru.
  • Zdjęcie Wapiennik
  • Zdjęcie Wapiennik
Stojąc twarzą w kierunku ruchu po lewej stronie widać Wapiennik. Jest to baszta skalna o wysokości 15 m, szerokości u podstawy 8 m, przedłużająca się w nieco niższy mur o długości 20 m. Zbudowana z nieuławiconego, białego wapienia krynoidowego. Od strony północnej i częściowo zachodniej forma skałkowa zasłonięta jest drzewami, ściana zaś pokryta płatami muraw kserotermicznych.

Komentarze

    You can or this trail